با عنوان : کارایی ترکیبات مختلف در کنترل آلترناریوز سیب زمینی

در ادامه مطلب می توانید تکه هایی از ابتدای این پایان نامه را بخوانید

و در صورت نیاز به متن کامل آن می توانید از لینک پرداخت و دانلود آنی برای خرید این پایان نامه اقدام نمائید.

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد دامغان

دانشکده کشاورزی

  پايان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد در رشته مهندسی کشاورزی

گرایش بیماری‌شناسی گیاهی

 عنوان

کارایی ترکیبات مختلف در کنترل آلترناریوز سیب زمینی

 استاد راهنما

دکترمجتبی مراد زاده اسکندری

 استادان مشاور

دکتر مهدی پیرنیا

مهندس حمید افضلی

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی گردد

تکه هایی از متن به عنوان نمونه : (ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

فهرست مطالب                                                                                                       صفحه                            

چکیده……………………………………………………………………………………………………….1

فصل اول :مقدمه………………………………………………………………………………………2

فصل دوم: مروری بر تحقیقات گذشته

   2-1 مدیریت بیماری گونه های Alternaria spp…………………………………………………………………….5

     2-2 عامل بیماری…………………………………………………………………………………………………………………6

    2-3 علائم بیماری لکه موجی………………………………………………………………………………………………..6

     2-4 چرخه بیماری و زیست شناسی………………………………………………………………………………………7

     2-5 تاریخچه بیماری لکه موجی……………………………………………………………………………………………9

     2-6 ترکیبات مورد بهره گیری در این پژوهش…………………………………………………………………………….10

     2-7 راه‌کارهای مدیریت لکه موجی………………………………………………………………………………………10

       2-7-1تدابیر مدیریت قبل از کشت……………………………………………………………………………………11

           2-7-1-1 انتخاب رقم…………………………………………………………………………………………………11

         2-7-1-2 انتخاب مزرعه……………………………………………………………………………………………….11

         2-7-1-3 از بین بردن ماده تلقیح زمستان گذران……………………………………………………………….12

     2-7-2 مدیریت در طول رشد گیاه……………………………………………………………………………………..12

         2-7-2-1 کنترل آفات و بیماریها…………………………………………………………………………………….12

         2-7-2-2 کوددهی………………………………………………………………………………………………………..12

         2-7-2-3 آبیاری…………………………………………………………………………………………………………..13

         2-7-2-4 برنامه پیش آگاهی……………………………………………………………………………………….13    2-8 تاریخچه کنترل لکه موجی سیب‌زمینی   ………………………………………………………………………….14

فصل سوم: مواد و روشها

   3-1 قارچهای مورد آزمایش……………………………………………………………………………………………… 33

   3-2 معرفی ترکیبات مورد بهره گیری………………………………………………………………………………………..33

             3-2-1 ایپرودیون +کاربندازیم با نام تجاری رورال‌تی‌اس…………………………………………….33

           3-2-2 کلروتالونیل با نام تجاری داکونیل…………………………………………………………………….34

           3-2-3 ترکیب بیولوژیک باسیلکس……………………………………………………………………………..34

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

         3-2-4 نمک بیکربنات سدیم………………………………………………………………………………………..34

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

       3-2-5 نمک کلرید کلسیم……………………………………………………………………………………………..34

       3-2-6 روغن میخک……………………………………………………………………………………………………….34

3-3 رقم سیب زمینی مورد بهره گیری……………………………………………………………………………………………..34

3-4 مطالعه تاثیر ترکیبات در رشد قارچهای مورد مطالعه در آزمایشات زیست سنجی………………………38 3-5

مطالعه تاثیر ترکیبات در جلوگیری از توسعه بیماری در محیط گلخانه……………………………………38

         3-5-1 نمکهای معدنی………………………………………………………………………………………………….38

         3-5-2 ترکیب بیولوژیک……………………………………………………………………………………………….38

       3-5-3 روغن میخک……………………………………………………………………………………………………..38

       3-5-4 سموم شیمیایی……………………………………………………………………………………………………38

3-6 روشهای مورد آزمایش جهت اسپورزایی قارچAlternaria Solani …………………..41

3-7 محیط کشت‌های مورد بهره گیری ………………………………………………………………………………………41

       3-4-1 محیط کشت سیب زمینی هویج آگار………………………………………………………………….41

        3-7-2 محیط کشت سیب‌زمینی دکستروز‌آگار………………………………………………………………..42

       3-4-3 محیط کشت آب آگار………………………………………………………………………………………….42

3-8 واکاوی آماری…………………………………………………………………………………………………………………….42

فصل چهارم : نتایج و بحث

4-1 مطالعه اثر ترکیبات در جلوگیری از رشد میسلیومیAlternaria spp. درون تشتک پتری……43

   4-2 مطالعه اثر اسپوردهی Alternaria solani درآزمایشگاه …………………………………………….46

4-3 مطالعه اثر ترکیبات در کاهش شدت بیماری لکه موجی سیب‌زمینی در محیط گلخانه…………..56

4-4 مطالعه روش مایه‌زنی با Alternaria solani درگلخانه……………………………………………….57

فصل پنجم : نتیجه گیری کلی و پیشنهادات

   5-1 نتیجه گیری کلی…………………………………………………………………………………………………………77

   5-2 پیشنهادات………………………………………………………………………………………………………………..78

منابع………………………………………………………………………………………………………………………………….79

چکیده

بیماری لکه موجی یکی از بیماری‌های مهم و رایج بوده که در اکثر گیاهان خانواده سولاناسه ایجاد بیماری می‌نماید. هم اکنون در ایران این بیماری مزارع سیب‌زمینی را بطور همه گیر تهدید می نماید. امروزه بدلیل گسترش این بیماری در مزارع سیب زمینی و هم‌چنین خسارت ترکیبات سمی به محیط زیست و انسانها بهره گیری از ترکیبات غیر سمی در کنترل لکه موجی سیب‌زمینی بسیار مهم می باشد. در این پژوهش تاثیر نمکهای بیکربنات سدیم (NaHco3)، کلرید کلسیم (CaCl2)، قارچکشهای رورال‌تی‌اس و داکونیل، ترکیب بیولوژیک باسیلکس و همچنین روغن میخک بر روی محیط کشتPDA در میزان رشد گونه های Alternaria solani و A. alternataمورد مطالعه قرار گرفت. نتایج نشان داد که همه قارچکشهای مورد آزمایش بجز داکونیل در بازدارندگی رشد میسلیومی این دو گونه موثر می باشد. تفاوتهایی از نظر اثر بر سرعت رشد پرگنه قارچ در محیط آزمایشگاه دارا می‌باشند. قابل ذکر می باشد که میزان بازدارندگی بسته به نوع ترکیب و گونه قارچی متفاوت بود. بیشترین بازدارندگی مربوط به قارچکش رورال‌تی‌اس با غلظت 30 پی‌پی‌ام‌ و نمک بیکربنات سدیم با غلظت 35 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر بود که موجب توقف کامل از رشد میسلیوم در دو گونه قارچی مذکور در شرایط آزمایشگاه شده می باشد. به گونه کلی نتایج حاصل از این پژوهش در محیط آزمایشگاه نشان داد که افزایش غلظت ترکیبات با میزان جلوگیری از رشد میسلیومی قارچهای A. solani و A. alternata ارتباط مستقیم دارد و همچنین تاثیر ترکیبات مورد آزمایش درکاهش
رشد A. solani بیشتر از A. alternata بود. در قسمت دیگری از این پژوهش میزان تاثیر این ترکیبات در کاهش شدت بیماری ناشی از گونه‌های قارچی مذکور روی رقم آگریا مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج آزمایشات گلخانه ای حاکی از تاثیر قابل توجه ترکیبات مورد بحث در کاهش میزان بیماری لکه موجی سیب‌زمینی بود. حداکثر تاثیر رورال‌تی‌اس، داکونیل، بیکربنات سدیم، کلرید کلسیم، باسیلکس و روغن میخک در کاهش شدت بیماری به ترتیب 33/88 ، 93 ، 33/92، 93 ، 33/70 و 74 درصد بود. این مطالعه مشخص نمود که تاثیر ترکیبات مورد آزمایش در محیط گلخانه در کنترل بیماری ناشی از A. alternataبیشتر از A. solani بود. به گونه کلی نتایج نشان داد که بهره گیری از بیکربنات سدیم، باسیلکس و روغن میخک علاوه بر سموم شیمیایی در کنترل بیماری لکه موجی سیب زمینی امید بخش می‌باشد.

کلمات کلیدی: لکه موجی سیب زمینی، Alternaria solani ،Alternaria alternata

سیب زمینی گیاهی می باشد با ارزش غذایی بالا که از نظر تولید و مصرف در جهان پس ازگندم، ذرت، برنج و جو مقام پنجم را دارد و در ایران پس از گندم مقام دوم را بخود اختصاص داده می باشد. سیب زمینی به علت قدرت تولید بالا و سازگاری با دامنه بسیار وسیعی از اقلیم ها و به عنوان یک منبع غذایی، تولید آن رو به افزایش می باشد. میزان تولید سیب زمینی در کشور 71/4 میلیون تن گزارش شده می باشد. این محصول از جایگاه ویژه‌ای در کشورمان برخوردار می باشد بطوریکه، از میان 140 کشور که هر ساله این محصول را تولید می‌کنند، ایران رتبه سیزدهم جهانی را دارا می باشد (شهبازی و همکاران، 1390).

بر اساس آمار چاپ گردیده در سال زراعی 90-89 سطح زیر کشت سیب زمینی در ایران مجموعا برابر با 186 هزار هکتار، میزان کل محصول تولید شده 5/7 میلیون تن و میزان عملکرد محصول به گونه متوسط بین 2/30067 کیلوگرم در هکتار (کشت آبی) تا 8/9858 کیلوگرم در هکتار (کشت دیم) بوده می باشد. سطح زیر کشت سیب‌زمینی در استان خراسان رضوی برابر با 5869 هکتار، مقدار تولید محصول 41/168 تن و متوسط عملکرد محصول 96/28630 کیلو گرم در هکتار بوده می باشد (آمارنامه کشاورزی 1390-1389).

سازمان خواروبار جهانی، سيب‌زميني را به‌عنوان يك محصول كشاورزي اشتغال‌زا و تامين‌كننده امنيت غذايي در دنيا معرفي می کند. بنا بر اظهارات مقامات ارشد فائو اهميت سيب‌زميني در امنيت غذايي صدها ميليون نفر از مردم دنيا و به‌ويژه ساكنان كشورهاي در حال توسعه كه سرانه مصرف ساليانه آنها بيش از 20 كيلوگرم می باشد، ناديده گرفته شده و به اين خاطر سازمان خواروبار جهانی، براي تاكيد بر اهميت اين محصول و احياي آن سال 2008 ميلادي را سال بين‌المللي سيب‌زميني اعلام كرد. گفتني می باشد، طبق آمار و ارقام سازمان خواروبار جهانی بيشترين توليد سيب‌زميني در سال 2005 ميلادي به ترتيب به چين، روسيه و هند اختصاص داشته و ايران در اين رتبه‌بندي، مقام سيزدهم را بين كشورهاي دنيا دارد. سازگاری این گیاه به شرایط آب و هوایی نواحی گوناگون به گونه‌ای می باشد که هم اکنون در بیش از ۱۴۰ کشور جهان، سیب زمینی تولید می گردد، با این حال به دلیل اثرات محدود کننده‌ی تنش‌های مختلف نظیر کم آبی و خشکی و نیز حرارت بالا، بیشترین میزان تولید و عملکرد این گیاه در کشورهای مناطق معتدله حاصل می گردد (کاظمی و همکاران، 1390).

تقریبا 160 بیماری در مورد سیب زمینی هست که حدود 50 بیماری قارچی، 30 بیماری ویروسی، 10 بیماری باکتریایی، حدود 50 بیماری هم ناشی از عوامل نا شناخته می باشند (جعفر‌پور، 1370).

در این پژوهش از رقم آگریا بدلیل فراوانی و غالب بودن این رقم در منطقه بهره گیری کردیم.

بیماریهای ناشی از آلترناریا از متداول ترین بیماری ها در گیاهان متعدد در سر تا سر دنیاست. این بیماری‌ها روی برگ، ساقه، گل و میوه اکثرا گیاهان یکساله اثر می کنند. خسارت هایی که بر اثر آلترناریاهای مختلف روی میزبان ها ایجاد می گردد، بالاترین جایگاه را بین هر یک از بیماریها دارد (ایزدپناه و همکاران،1389).

بیماری لکه موجی سیب زمینی با عامل A. solani و A. alternataیکی از رایج‌ترین بیماریهای سیب زمینی در مناطق سیب زمینی کاری می باشد. میزبانهای اصلی آن درگیاهان سولاناسه[1] سیب زمینی، گوجه‌فرنگی و فلفل هستند(نیرگارد[2]، 1945). این بیماری بیشترین خسارت را به سیب‌زمینی و گوجه‌فرنگی در آمریکا، استرالیا، فلسطین، انگلیس و هند وارد می ‌کند (شهبازی و همکاران، 1390).

سالیانه بین 38 تا 78 درصد محصول گوجه فرنگی و سیب‌زمینی درجهان در اثر این بیماری از بین
می رود (داتار و همکاران[3]،1970؛ جونز و همکاران[4]،1993؛ باسو[5]، 1974). زخمهای به وجودآمده در اثر لکه موجی روی غده دارای شکل گرد و نامنظم و کمی فرورفته بوده و اغلب با یک حاشیه به رنگ ارغوانی تا قهوه ای تیره احاطه شده اند. بافتهای زیرین لکه ها چرمی، کرکی و خشک شده و معمولا به رنگ قهوه ای تیره در می آیند. زخم ها کیفیت و بازار پسندی غده را کاهش می دهد و اکثرا روی ارقام پوست سفید و قرمز که برای چیپس مصرف می شوند، ایجاد مشکل می کند (روشندل و همکاران،1388). این بیماری در انبار از طریق زخم موجود در غده‌ها سبب آلودگی و ایجاد پوسیدگی خشک می گردد (فرانس و همکاران[6]، 2001).

با در نظر داشتن اهمیت بیماری لکه موجی در استان خراسان رضوی و ایجاد خسارت ‌های زیست محیطی بر اثر باقی ماندن سموم شیمیایی بر روی گیاهان و عدم مدیریت صحیح مبارزه شیمیایی، بهره گیری از ترکیبات غیر سمی و معدنی به عنوان راهکار نوینی برای جایگزینی سموم شیمیایی توصیه شده می باشد و در این پژوهش مطالعه هایی روی چند ترکیب شیمیایی شامل رورال‌تی‌اس‌، داکونیل ، بیکربنات سدیم، کلرید کلسیم، باسیلکس و هم چنین روغن میخک برای بازدارنگی از رشدگونه‌های قارچی A. solani وA. alternata در محیط آزمایشگاه و گلخانه پرداخته شده می باشد.

2-1 مدیریت بیماری ناشی از گونه های Alternaria spp. :

بیماری‌های حاصل از آلترناریا اکثرا با بهره گیری از ارقام مقاوم، بذر عاری از بیماری یا تیمار شده، و سم پاشی با قارچکشهای مناسب کنترل می گردد. کودهای نیتروژنی معمولا میزان آلودگی به آلترناریا را کاهش می دهد. تناوب زراعی، حذف و سوزاندن بقایای گیاهی آلوده و ریشه کنی علف‌های هرز میزبان به کاهش بیماری برای کشت بعدی محصولات حساس کمک می کند (ایزد‌پناه و همکاران،1389).

2-2 عامل بیماری

  1. solaniدارای کنیدی‌هایی با دیواره عرضی مورب و بعضی از آنها دارای دیواره طولی هستند. اسپورها معمولا به گونه انفرادی تولید می شوند، اما می توانند زنجیر وار نیز باشند. اسپورها راست و یا تقریبا خمیده هستند و تنه آنها بیضوی تا کشیده می باشد و به تدریج تا رسیدن به نوک دراز، باریک می شوند (رجبی،1379).

کلنی‌ها اکثرا قهوه ای بی‌رنگ هستند. کنیدی انفرادی، مستقیم یا به حالت چماقی وارونه می باشد. واریته هایی که دارای برگهای نازک هستند برای بیماری لکه موجی دارای شرایط مساعد تری می باشند (الیس[7] ، 1971).

  1. alternataکلنی‌ها معمولا سیاه و یا گاهی خاکستری هستند. کنیدیوفورها به صورت منفرد، ساده و انشعابی رشد می کنند. معمولا دارای چندین دیواره طولی هستند و یکی از بزرگترین ساپروفیت هایی می باشد که در اکثرگیاهان، مواد غذایی، خاک و یا بافت گیاهی به صورت جهانی پیدا نمود می گردد.

الف                                                             ب

شکل2-1: اسپور A. solani (الف)، اسپورA. alternata (ب)

 2-3 علائم بیماری لکه موجی:

علائم برگی لکه موجی شامل ظهور نقاط کوچک به قطر 5/1 میلی متر یا کمتر، به شکل گرد و به رنگ قهوه‌ای تیره روی برگهای پایینی(برگهای پیر) می باشد که این نقاط به تدریج توسعه یافته و قطر آنها به 9 میلی متر وگاهی به 5/1 سانتی مترمی رسد. این نقاط محدود به رگبرگها بوده و ایجاد لکه های زاویه‌دار می کند. سطح لکه‌های روی برگ با یکسری حلقه های متحدالمرکز پوشیده شده می باشد و به همین علت بیماری به نام لکه موجی و یا لکه چشم گاوی گفته می گردد.گیاهان آلوده بسرعت برگهای خود را از دست می‌دهند و میزان تولید محصول در واحد سطح بسرعت کاهش می یابد. (شرف و همکاران[8]، 1986).

تعداد صفحه :97

قیمت : چهارده هزار و هفتصد تومان

***

—-

پشتیبانی سایت :        ———-        serderehi@gmail.com